Search trough the ArchiVision Directory:

Hoe ontstaat elektrische spanning?

Elektrische spanning kan ontstaan op vele verschillende manieren. De hoofdreden waarom er spanning kan ontstaan is door de energie die afkomstig is van verschillende bronnen.

Door magnetische en mechanische werking
In een koperdraad die beweegt tussen de polen van een magneet, ontstaat spanning. Zo wordt magnetische energie omgezet naar elektrische energie. Zo'n roterende (bewegende) bronnen wordt generatoren genoemd. Zo heb je: de dynamo die gelijkspanning levert, de fietsmagneto die wisselspanning levert en de alternatoren van auto's en elektriciteitscentrales die driefasespanning levert.
Dit principe werd ontdekt door de Britse natuurkundige Faraday rond 1830. Hij ontdekte ook 'de kooi van Faraday.

Voorbeeld
De dynamo van een fiets. Als je het wieltje van de dynamo tegen de fietsband plaatst en je doet het wiel van de fiets draaien ontstaat er spanning in de fietsmagneto die zo de stroom levert voor de fietslampen die nu kunnen gaan branden.

Door warmtewerking
Twee verschillende metalen, bijvoorbeeld ijzer en constantaan, zijn aan een zijde aan elkaar gelast. Bij de verwarming van de las ontstaat tussen beide metalen een kleine spanning.
Hier gebeurt een omzetting van thermische energie in elektrische energie.
De bronnen noemt men thermokoppels of thermo-elementen. Ze zijn niet interessant genoeg voor de productie van elektrische energie maar wel als temperatuurvoeler. Zo kunnen met meettechnieken hoge temperaturen in ovens gemeten worden. Maar ook als regeltechnieken zijn ze nuttig in gaskachels. Stel dat de waakvlam uit valt, dan verdwijnt de spanning. Hierdoor verdwijnt het elektromagnetisme, waardoor de gasklep in ruststand kom en de gastoevoer afsluit.

Voorbeeld
Brand een kaars en houdt een thermokoppel boven de vlam. Aan de vrije uiteinden verbind je en millivoltmeter en je verwarmt het contactpunt. De mV-meter geeft enkele milli-volt aan.

Door lichtwerking
De stralen van de zon kunnen zonne-energie opleveren. De lichtenergie wordt door fotovoltaïsche cellen of zonnecellen omgezet in elektrische energie. Je vindt ze terug in zonnepanelen op daken, in de ruimtevaart, in meet- en regeltechnieken, horloges, rekenmachines,...

Door scheikundige werking
Tussen twee verschillende metalen, neem nu koper en zink, ondergedompeld in een zout of zuuroplossing ontstaat een gelijkspanning. Hierbij wordt een chemische energie omgezet naar elektrische energie. Zo wordt het mogelijk om elektrische energie op te wekken, in een beperkte kleine hoeveelheid.
Dit principe werd ontdekt door de Italiaanse geleerde Volta rond 1800.

Voorbeeld
Steek een stokje koper en een stokje zink in een citroen. De twee stokjes mogen elkaar niet raken. Sluit nu op elk stokje een meetsnoer aan van een DC-voltmeter. Zo duid de naald ongeveer 1 volt aan. Als dit niet zo zou zijn dan moet de je twee meetsnoeren verwisselen.

Overzetting van energiebronnen door middel van elektriciteit
Door scheikundige, mechanische, thermische of lichtwerking ontstaat een spanning en krijg je dus een elektrische bron. Deze spanning kan een elektrische stroom veroorzaken die op zijn beurt opnieuw een chemische, mechanische, thermische of lichtwerking kan veroorzaken of aansturen.

No comments:

Post a Comment